Rize Pazar Şehitlik Köyü (Ğaku)

Rize’deki Çanakkale Şehitlik Köyü Pazar İlçesine 15 km. uzaklıktadır. Bu köyün tarihi 1800’lü yıllara kadar gitmektedir. Hamidiye (Eski Trabzon) ve çevresinde sıtma hastalığından dolayı küçük gruplar halinde köyün Orta Camii Mahallesinde ilk yerleşmeler olmuştur.

Rus savaşı yıllarında Şehitlik (Ğaku) Köyü halkı ağır silahlara karşı yürekleri ile direnip topraklarını savundular. Ruslara karşı verilen direniş hareketinin sonucunda bu köyde çok sayıda şehit olması etkili olmuştur.

Yine savaşta ölen Rus askerlerinin mezarları da bu köydedir. 90 yıl geçmesine rağmen siperler halen durmaktadır. Bu siperlerin bazıları çay tarımı yapıldığından görülmemektedir.

Pazar Şehitlik (Gaku) Köyü dönemin muhtarı Sn. Kemal Yılmaz göndermiş olduğu mektubunda bu köyün Şehitlik ismini alış nedeni olarak Rus savaşında bu köyde çok şehit verilmesini göstermiştir.

Yılmaz, ayrıca Şehitlik Köyü’nün üst kısmında Ruslara karşı ciddi bir direniş olduğunu, günümüzde bile tepe boyunca uzanan siperler ve ortaya çıkan savaşa ilişkin kanıtların bunu teyit ettiğini bu nedenle 1917 tarihinin geçmişi anısına bir anıt olmasını yöre halkının istediğini belirterek şehit mezarlarının düzeltilerek ziyarete açılması gerektiğini ” yazmıştır. Kendisine teşekkür ediyorum.

Kaynak: Rize’nin Kurtuluşu – Cemal Topaloğlu