Haçlı Seferleri Nedir

Haçlı seferleri Avrupalı Hıristiyanların dinsel, toplumsal ve ekonomik nedenlerle 1096-1270 yılları arasında, doğuya yaptıkları sekiz büyük sefere verilen genel addır. Haçlı seferleri adı, Hıristiyan ordularındaki subay ve erlerin giysilerinde, savaş araçlarında bulunan haç işaretinden kaynaklanır.

Haç işareti seferlerin belirleyicinedeni olarak gösterilen dinsel amaçları simgelemektedir. Haçlı seferlerinin nedenleri: Avrupa’da X. yüzyılın sonlarında gözlenen iki önemli olgu, ticaretin gelişmesi ve kentleşmedir. Ticaret kazançlarının artışı, ticaret merkezleri olan kentler arasında ticari koruyucu ilişkilerin kurulmasına neden olmuştur.

Bu arada Doğu ülkeleriyle yapılan ticaret de önem kazanmıştır. Fakat bu dönemde Selçuklu Türklerinin Suriye’yi alması, Bizans imparatorluğunun güvenliğini etkiliyordu. Ayrıca Akdeniz ticaret merkezlerinin etkinliği ve canlılığı da, Avrupa’yı olumsuz yönde etkilemekteydi. XI. yüzyılda Bizans Türklerin tehditi altında kaldı. Selçuklu Türkleri Anadolu’ya egemen olmuşlar, İstanbul yakınlarına dek gelmişlerdi. Bizans Türklerin güçlenmesi karşısında Avrupa’dan yardım istiyordu. Selçuklu devletinin büyümesi ticaret yollarını kimi zaman, çatışma alanı durumuna sokuyordu.

Batı kentlerinde genel eğilim, Müslümanların ticaret yolları ve Akdeniz ticaret kentlerindeki etkinliğinin yok edilmesiydi. islâm dininin IV. ve V. yüzyıllarda yayılması ve kimi yerlerde Hıristiyan dinini olumsuz yönde etkilemesi Avrupalı Hı-ristiyanları rahatsız ediyordu. Özellikle Kudüs ve çevresini ziyaret eden Hıristiyan hacıları, Ortadoğudaki siyasal karışıklıklar nedeniyle, güçlüklerle karşılıyorlardı. Bu durumun da etkisiyle, Kilisede kutsal toprakların (Kudüs ve çevresi) Müslümanların elinden alınması düşüncesi etkili olmaya başlamıştı.

Kudüs’ün kurtarılması yalnızca dinsel bir gereklilik değildi. Avrupalı tüccarların da büyük çıkarlar umdukları bir girişimdi. Çünkü Kudüs’ün kurtarılması ve denetimi ticaret yollarının güvenlik altına alınmasını sağlayacaktı. Öte yandan Haçlı seferleri Avru-pa’daki genel toplumsal dengeyi etkileyecekti. Papa Urbanus II, değişik uluslardan oluşmuş derebeylik ordularını, "isa’nın bayrağı altında" toplayarak, dere-beylerin gücünü azaltmak istiyordu. Derebeylerin gücünün azalması, kilisenin güçlenmesine yol açacaktı. XI. yüzyılda Avrupa büyük ekonomik sorunlarla karşı karşıyaydı. Toprağın verimliliği düşüktü. "Doğu" ise zenginliklerin kaynağı olarak görülüyordu.

Doğunun bu nitelikleri yoksul halk ve serüven arayan şövalyeler için çekici ve önemliydi. Papa Urbanus II, 1095 yılında, Cler-mont’ta yapılan din bilginleri toplantısında, doğudaki Hıristiyanların baskı altında tutulduğunu, onların yardımına koşmak gerektiğini öne sürdü Pierre I’Ermite adlı bir papaz da, köy ve kasabalarda haçlı orduları düşüncesini destekleyen konuşmalar yaparak halkı sefere katılmaya çağırdı. Haçlı seferlerinin sonuçları: Haçlı seferlerinde her iki taraftan da yüzbinlerce insan öldü.

Anadolu, Suriye ve Filistin’de birçok kent yıkıldı. Seferler sonrasında kilisenin ve din adamlarının gücü zayıfladı. Seferlerden önce Haçlı ordularının düzenlenmesinde etkili olan tarikatlar ortaya çıkmıştı. Haçlı seferlerinden sonra bu tarikatlar Hıristiyanlığın yapısal bütünlüğünü zedeleyen etkenler oldular. Seferlerde yapılan harcamaları karşılamak içni krallıklar ve Kilise yeni vergiler koydular. Doğuda Latin devletleri kuruldu. Avrupa, Bizans ve Arap sanatıyla tanıştı. Akdeniz kıyı şeritlerinin önemi arttı.

One thought on “Haçlı Seferleri Nedir

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.