|
Kalkandere İlçesinin Tanıtımı
KalkandereForum
Kalkandere
resimleri

İLÇENİN İDARİ YAPISI :
İlçede yerleşim, arazi yapısının
etkisiyle dağınık bir şekil arz etmektedir. Köyler, Anadolunun diğer
bölgelerinden çok farklı olarak geniş alanlara yayılmış, yerleşim
alanları ile tarım alanları iç içe girmiş vaziyettedir.
İlçeye bağlı 2 (iki) belediye (Kalkandere
Merkez Belediyesi ve Yolbaşı Belde Belediyesi) ve 21 köy bulunmaktadır.
KÖYLER:(Çağlayan, Çayırlı, Dilsizdağı, Dülgerli, Esendere, Esentepe,
Fındıklı, Geçitli, Hurmalık, Hüseyinhoca, İnci, Kayabaşı, Ormanlı,
Seyrantepe, Soğuksu, Ünalan, Yenigeçitli, Yeniköy, Yeşilköy,Yokuşlu ve
Yumurtatepe) Köyleridir. Ayrıca Kalkandere Merkez Belediyesine bağlı 12
mahalle, MERKEZ MAHALLELER: (Adalar, Aksu, Aşağıtatlısu, Cevizlik,
Dağdibi, Kuruköy, Kızıltoprak, Medrese, Soğuksu, Taşçılar, Yukarıtatlısu
ve Yenimahalle) Mahallesi’dir. Yine Yolbaşı Belde Belediyesine bağlı 6
mahalle vardır. YOLBAŞI BELDESİ MAHALLELERİ: (Armutlu, Cumhuriyet,
Camii, Düz, Merkez ve Sırt ) Mahallesi’dir.
TARİHİ VE COĞRAFİ DURUMU:
Kalkandere, Rize
İli’ne bağlı eski bir bucak merkezi iken 27.06.1957 tarihinde yürürlüğe
giren 7033 Sayılı Kanunla İlçe olmuştur. Kalkandere’nin tarihi Rize’nin
tarihi ile birlikte ele alınarak anlatılmaya çalışılacaktır.
Tarih öncesi çağlar ile ilgili
yapılan araştırmalara göre; Rize’nin, milattan önce 650-500 yıllarında
Miletliler tarafından küçük bir liman ve pazaryeri olarak kurulduğu
tahmin edilmektedir. Bölge milattan önce 600’lü yıllarda kısa bir süre
için Med’lerin hakimiyetine girmiş, daha sonra sırasıyla Perslerin,
Pontus Devletinin, Roma-Bizans İmparatorluğunun ve Trabzon-Rum
Devletinin hakimiyeti altına girmiştir.
Türklerin 1071 yılında
Malazgirt-Anadolu Zaferi’nden sonra bir müddet Selçukluların
hakimiyetine girmiş ise de bölgeye yine Trabzon-Rum Devleti hakim
olmuştur.
1461 yılında Fatih Sultan Mehmed Han’ın Trabzon’u
fethinden sonra Rize’de Osmanlı İmparatorluğuna katılmıştır.
Kalkandere’nin ilk
defa Türkler tarafından iskan edildiği ve halkın, güney yolu üzerinden
gelerek bu bölgeye yerleştiği tahmin edilmektedir.
İlçe, Rize İlinin batısında yer almakta olup, Rize
merkez, İyidere, İkizdere ve Trabzon ilinin Of ilçeleriyle çevrili 95
km² lik alana sahiptir. Deniz sahiline uzaklığı 13 km. mesafededir.
İlçe, oldukça engebeli bir arazi
yapısına sahiptir. Arazinin tümü ağaç ve yeşil bitki örtüsüyle kaplıdır.
Düzlük arazi yok denebilecek kadar azdır. Bölgede vadi aralarında
büyük-küçük bir çok dere akmaktadır. İlçe sınırları içerisinde
yükseklikleri 1.000 metrenin altında olan bir çok tepe mevcuttur.
Kalkandere dört mevsim ılıman ve yağışlı bir iklime sahiptir. İklim
özellikleri şöyledir.
·
Yıllık ortalama
sıcaklık; 14 santigrat derece’dir.
·
Günlük ortalama
güneş alma süresi; 4 saat 14 dakika’dir.
·
Ortalama nem
oranı; % 75’tir.
·
Yıllık ortalama
yağış miktarı; metrekareye 2327 kilogram’dir.
.
Yıllık ortalama yağışlı gün sayısı; 172’dir.
SOSYAL DURUMU:
İlçeye dışardan gelen kamu görevlileri dışında
vatandaşların konut ihtiyacı bulunmamaktadır. Kamu görevlilerinin konut
ihtiyacının bir bölümü Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğüne ait Lojmanlar,
Kalkandere Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfına ait Lojmanlar ile
diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait lojmanlar aracılığıyla
karşılanmaktadır.
İlçe merkezi ve köylerdeki konutların tamamına yakını
betonarme ev tipinde olup, yer yer ahşap yapılı evlere de (özellikle
köylerde) rastlamak mümkündür.
İlçede sosyal hayat oldukça
hareketsizdir. İlçe merkezi ve köylerde vatandaşların, özellikle çay
üretim dönemi dışında vakit geçirdikleri 46 adet kahvehane (Emniyet
bölgesinde 27, Jandarma bölgesinde 20 ) ve 1 adet te lokal
bulunmaktadır.
İlçedeki çalışma hayatı tamamen
çay üretimine dayanmaktadır. Çay üretim döneminde (Mayıs-Ekim ayları
arası) iş ve çalışma yaşamında ve nüfusta (İlçe nüfusuna kayıtlı olup da
İl dışında yaşayan vatandaşlardan çay üretimi yapanların üretim
döneminde İlçeye gelmeleri nedeniyle) oldukça hareketlilik
yaşanmaktadır.
İlçedeki vatandaşlardan bir bölümü, ilçe merkezi ve
köylerdeki çay fabrikalarında geçici veya daimi işçi olarak
çalışmaktadır.
EĞİTİM VE KÜLTÜR DURUMU :
İlçede eğitim ve
öğretime verilen önem giderek artmakta olup, bu anlamda halkın yeni
yapılan okullar ile (örneğin, Çayırlı İlköğretim Okulu) mevcut okullara
katkısı sağlanabilmektedir.
İlçede halen
32 İlköğretim Okulu, 1 Çok Programlı Lise ve 1 İmam-Hatip Lisesi olmak
üzere toplam 34 okul mevcuttur. Yüksek öğrenim alanında herhangi bir
okul bulunmamaktadır. İlköğretim okullarından 18 tanesi
taşımalı ilköğretim nedeniyle kapalıdır. Kalan 14 okul da ise, eğitim
öğretime devam edilmektedir. İlçede İlköğretim kurumlarında 2.300
öğrenci, Çok Programlı Lisede 301 öğrenci, İmam Hatip Lisesinde ise 51
öğrenci olmak üzere toplam 2.652 öğrenci eğitim görmektedir. İlçenin
merkez ve köylerinde yaşanan göç nedeniyle öğrenci sayısı son yıllarda
büyük ölçüde düşmüştür.
Bu nedenle, İlçe merkezi ve
köylerdeki bir çok okul taşımalı ilköğretim kapsamına alınmıştır.
İlçede orta öğretim öğrencilerine
yönelik ve derneklere bağlı olarak faaliyette bulunan 2 (iki) özel
öğrenci yurdu bulunmaktadır. (2 Erkek Öğrenci Yurdu)
İlçede okuma-yazma oranının kesin
olmamakla birlikte % 80-90 arasında olduğu tahmin edilmektedir.
|
İlçe Nüfusu (En son sayıma göre)
|
19.131 |
|
Dış Göç Oranı (%) Tahmini
|
% 45-50 |
|
Belde Sayısı |
1 |
|
Köy Sayısı |
21 |
|
Okur-Yazarlık Oranı
|
%80-90 |
|
Öğrenci Sayıları
|
Kız
|
Erkek
|
Toplam
|
Okul Sayısı
|
|
İlköğretim Okulları
|
1.100 |
1.200 |
2.300 |
14 |
|
Lise (Çok Proğramlı)
|
81 |
220 |
301 |
1 |
|
İmam-Hatip Lisesi
|
23 |
28 |
51 |
1 |
|
GENEL TOPLAM |
1.204 |
1.448 |
2.652 |
16 |
İlçede sinema, tiyatro, basımevi ve büyük ölçekte
kitapevi bulunmamaktadır. Sadece, ilk ve orta öğretim öğrencilerinin
ders kitabı ihtiyaçlarını karşılayan kırtasiye ve kitapevleri vardır.
Yine İlçe de amatör kümede oynayan
Kalkandere Spor ve İnci-Dilsizdağı Spor olmak üzere iki spor kulübü
bulunmaktadır.
NÜFUS
DURUMU :
İlçenin nüfus
yoğunluğu 151’dir. İlimizin diğer ilçelerinde olduğu gibi
İlçede ekonomik sebeplerden kaynaklanan dışa göç olayı yaşanmaktadır.
1985 Genel Nüfus Sayımında 25.430 olan İlçenin toplam nüfusu, 1990
Sayımında 21.978, 1997 Yılındaki Nüfus Tespit Sayımında 14.243 ve 2000
Genel Nüfus Sayımının kesin sonucu ise 19.131’dir.
Ulaşım İmkanları:
İlçenin çevre il ve ilçelerle
bağlantısı karayolu ile sağlanmaktadır. İlçemizi İlimiz merkezine
bağlayan sahil devlet karayolu İlçeye 33 km. mesafe olup, İlçeyi Yolbaşı
Beldesi üzerinden İl merkezine bağlayan eski devlet karayolunda yeniden
düzenleme ve yapım çalışmaları devam etmektedir. Bahsekonu yolun
tamamlandığında ilçenin ile olan uzaklığı 20 Km. mesafede olacaktır.
İlçenin İl Merkezine uzaklığı 33 Km’
mesafededir. İlçe Merkezinden İl Merkezine; Belediye Otobüsü ile sabah
saat 07.00’den başlayarak akşam saat l8.00’e kadar her saat başı, Dolmuş
Minibüsleri ile de her yarım saatte bir ulaşım sağlanabilmektedir.
İlçeden (komşu İlçeler) İkizdere
İlçesine olan uzaklık 40 Km, Deniz sahiline uzaklığı 13 Km. , İyidere
İlçesine olan uzaklık 15 Km ve Trabzon İli Of İlçesine olan uzaklık ise
22 Km. mesafededir.
İlçede özel radyo ve televizyon
bulunmamaktadır. Ulusal ölçekte yayın yapan televizyonların yayınları
rahatlıkla izlenebilmektedir. Ayrıca, Rize merkezden yayın yapan yerel
televizyonların yayınları da çok net olmamakta birlikte
izlenebilmektedir.
Turizm Kaynakları
:
Kalkandere Merkez Belediyesine ait bir adet piknik
alanı olup, işletmeciliği özel teşebbüs
tarafından yapılmaktadır. Piknik Alanı Kalkandere
- İkizdere devlet karayolu üzerinde dere kenarında yer almakta ve İlçe
Merkezine 3 Km. mesafededir.
Ekonomik Kaynakları :
İlçenin ekonomik hayatı daha önceki
bölümlerde de ifade edildiği üzere çay tarımına ve sanayisine
dayanmaktadır. İlçedeki toplam tarım arazisinin % 90’ından fazlasında
çay tarımı yapılmaktadır.
1950’li yıllardan sonra bölgede çay
tarımı gelişmeye başlamış ve daha önceleri tarla, bağ ve bahçe
düzenlenmesine elverişli olmayan yerlerde çay üretiminde olumlu sonuçlar
alınmış olup, günümüze kadar gelen süreçte de artarak devam etmiştir.
Halen İlçede 47.163 dekarlık alanda çay tarımı yapılmakta ve yılda
ortalama olarak 40 bin tonun üzerinde yaş çay üretilmektedir. (1
dekardan en az 750 kgr. En çok 1.500 kgr. yaş çay üretildiği
varsayılırsa).
İlçede faaliyette bulunan
devlete ait 2 adet (Kalkandere Merkez ve Taşçılar Çay Fabrikası) ve özel
sektöre ait 2 adet (Dağdibi Mahallesinde Kukuloğlu Çay Fabrikası ve
Çayırlı Köyünde Çayırlı Çay Fabrikası) olmak üzere toplam 4 çay
fabrikası ve Ormanlı Dere mevkiinde 1 adet Un fabrikası bulunmaktadır.
Çay tarımı dışında kalan az miktarda tarım alanlarında yetiştirilen
fasulye, mısır, karalahana aile ihtiyaçlarını karşılamaya yöneliktir.
Yine aileler kendi ihtiyaçlarını karşılamak için az sayıda büyük ve
küçük baş hayvan yetiştiriciliği yapmaktadır.
İlçede yaklaşık 2.000 adet fenni kovandan yılda 26
ton bal üretilmekte olup, elde edilen ürün yerel pazarlarda
satılmaktadır.
İlçede faaliyet gösteren Sivil
toplum örgütleri, Sosyal, Kültürel ve Turizm amaçlı dernek veya
Kulüplere ait Adres ve diğer Tanıtıcı bilgiler
|
Dernek&Kulüp ADI
|
Sorumlu Yetkili
|
TELEFONU
|
|
Kalkandere Gençlik ve Spor Kulübü
Derneği (Lokal var ) |
Harun KORKMAZ |
331 41 40 |
|
İnci-Dilsizdağı Spor Kulübü
Derneği |
İsmail CEBİR |
338 21 31 |
|
Zurnacıoğlu Dostluk ve Dayanışma
Derneği |
Engin CEBİR |
338 20 53 |
|
Turaboğlu Kültür ve Dayanışma
Derneği (Lokal) vardır |
Mustafa ÖZTÜRK
|
331 30 00 |
|
Yetimoğlu Kültür ve Dayanışma
Derneği |
Mustafa YILMAZ
|
331 31 31 |
|
İmamhatipliler Dostluk
ve dayanışma derneği |
Dursun Ali KANDEMİR |
331 20 05 |
|