Vakfiye Nedir Vikipedi Kısaca

Vakfiye

Sponsorlu Bağlantılar

VAKFİYE

Herhangi bir malı vakfeden (vâkıf)
tarafından, vakfın idaresi ile ilgili hazırlanmış
nizamnâme. Vakıf senedi de denilen vakfiyeler, kadılık
siciline işlendikten sonra kesinleşirdi.

Tarih boyunca vakfiyeler, taş, deri ve
kağıt gibi yazı için el-verişli bulunan şeyler
üzerine yazılarak günümüze kadar gelmişlerdir. Şâyet
vakfın mevzuu bir bina ise, bazan vakfiyenin özeti, binanın
duvarlarından birine kazılırdı. Nitekim Türkçe ilk
vakfiye olan Germiyanoğlu Yakub Bey (öl. 1428) vakfiyesinin taş
üzerine yazıldığım görüyoruz (Ziya Kazıcı,
İslâmî ve Sosyal açıdan Vakıflar, İstanbul 1985,
39).

Tarihî açıdan bakıldığı
zaman vakfiyeler büyük bir önem arzederler. Çünkü bunlar, bize
milletin muayyen bir zamanındaki hayat ve kültürüne ait muhtelif
olayları ile şekilleri müşahede etme imkanını
verirler. Keza vakfiyeler, milletin ekonomik ve sosyal
yaşayışında önemli bir rol oynamış olan
vakıf müessesesinin nasıl çalıştığını,
kimlerin idare ettiğini, kimlerin kendisinden istifade ettiğini
vs. gibi durumları öğrenmemize yardımcı olurlar.
Vakfiyelerden hacimli olup defter gibi olanlar bulunduğu gibi
muhtasar ve tek sayfa şeklinde olanları da vardır. Bu arada
daha da büyük olup rulo şeklinde uzun ve kalın varaklar
halinde onları da bulunmaktadır (Mufassal vakfiyeler için bk.
Fatih Mehmed Il. Vakfiyeleri, Ankara 1938).

Vakfiyelerde umumiyetle önce Allah’a hamd ve sena,
Rasûlüne salât ve selamdan sonra hayır işlemeye teşvik
edici âyetler, hadisler ve bu mealde şiirler yer alır ki, bütün
bunlar, mukaddime kabilindedir, vakfiyenin hukuki bünyesinden sayılmazlardı.
Bunlardan başka vakfiyelerde genellikle aşağıdaki bölümler
yer alırdı:

1- Vakf edilen malların neler olduğu.

2- Vakf olunun bu malların kimler tarafından
idare edileceği.

3- Vakf gelirlerinin nelere sarf edileceği.

4- Vakf olunan bu malların nasıl idare
edileceği. Bu arada, müessesede kimlerin çalışacağı,
bunlara ne kadar ücret ödeneceği, bu ücretlerin nereden temin
edileceği gibi konular teferruatlı olarak verilirdi.

5- Hâkimin (kadı), vakfın sıhhat ve lüzumuna
dair hükmü.

6- Sonunda da tarih ile üst kısmında hâkim
veya hâkimlerin mührü bulunur (Ali Hikmet Berki, Vakfa Dair Yazılan
Eserlerle Vakf iye ve Benzeri Vesikalarda Geçen Istılah ve Tabirler,
Ankara, tarihsiz, 57).

İslâm tarihinde ilk vakfiyenin, Hz. Ömer tarafından
yazıldığı söylenmekle beraber, bunun Hz. Peygamber’in
hayatında mı, yoksa Hz. Ömer’in halifeliği zamanında
mı olduğuna dair henüz kesin bir bilgiye sahip değiliz.

Vakfiye, eb’ad bakımından ister büyük ister
küçük olsun, mahiyet itibari ile içindekiler üç ana bölümden
meydana gelir. Bunlar:

a- Dibâce (Giriş): Vâkıfın, vakfı
kurma sebep ve gayesinden bahseden bu bölüm, âyet ve hadislerle
kuvvetlendirilir.

b- Vakfın hizmet şartları: Gelir
kaynaklarını ve sarf yerlerini gösteren bu bölüm, vakfiyenin
en uzun kısmıdır.

c- Sonuç: Bu bölümde, müessesenin şeriata
uygunluğu belirtilerek hiç bir kimsenin bu vakfa müdahale edemeyeceği
anlatılır. Bundan sonra tarih ve şahidlerin imzaları
bulunur.

Çeşitli dönemlerde kurulan vakıfların
vakfiyelerinde, gerek başta, gerekse sonda pek çok dua bulunur.
Metinde geçen bu dualardan başka bir de beddua bulunmaktadır.
Bilhassa vakfiyede belirtilen hizmetleri yerine getirmeyen, ona ihanet
eden, onu gayesinin dışında kullanan haksız olarak
onun malından yiyen ve onu değiştiren için beddualar
bulunur. Bu bedduada "Allah’ın, peygamberlerin, meleklerin,
insanların ve bütün mahlukatın lanetinin, vakfı
tağyir eden (değiştiren) üzerine olması"
istenir. Bu sebepledir ki vakfiyelerin sonuna
bakıldığı zaman böyle bir beddua kısmı görülür
ki bu, daha sonra gelen insanlar için mânevi bir tehdid olmaktadır.
Gerçekten, inanan ve muvahhid olanlar böyle bir bedduaya maruz kalmak
istemezler (Bu konuda daha geniş bilgi için bk. İbrahim
Ateş, "Vakfiyelerde Dua ve Beddualar" Vakıflar Dergisi
(1983), XVIII, 5-54).

Ziya KAZICI



yorumlar:

26 Yorum Yapılmış!

    pedro

    Nis 18, 2014

    abi o kadar kısaki anlatamam gercekten baq :D

    Cevapla

    elif

    Eki 02, 2013

    teşkekür ederim

    Cevapla

    elif

    Eki 02, 2013

    ben din kültür hocasıyım cok güzel yanıt vermiş

    Cevapla

    sam 2

    May 02, 2013

    kısa değilse yazma :)

    Cevapla

    BÜŞRA

    Nis 29, 2013

    ammadaa kısa heeeee

    Cevapla

    büşra

    Nis 29, 2013

    allah için kısaaaaaaaaaaaaaaa :DD

    Cevapla

    eda

    Nis 29, 2013

    teşekkürler

    Cevapla

    ebru

    Nis 23, 2013

    ne kadar uzunmuş be hacı ya!!!

    Cevapla

    Anonim

    Nis 15, 2013

    kısa görmesek yutturcaklar :D

    Cevapla

    ezo

    Nis 15, 2013

    siz buna kısa mı diyonuz çok kısa maşşallah .kısası buysa uzunu nasıldır acaba

    Cevapla

    iiiiiiinciiiiiiii

    Nis 15, 2013

    VAKFİYE
    Herhangi bir malı vakfeden (vâkıf)
    tarafından, vakfın idaresi ile ilgili hazırlanmış
    nizamnâme. Vakıf senedi de denilen vakfiyeler, kadılık
    siciline işlendikten sonra kesinleşirdi.
    Tarih boyunca vakfiyeler, taş, deri ve
    kağıt gibi yazı için el-verişli bulunan şeyler
    üzerine yazılarak günümüze kadar gelmişlerdir. Şâyet
    vakfın mevzuu bir bina ise, bazan vakfiyenin özeti, binanın
    duvarlarından birine kazılırdı.

    Cevapla

    jhgfffff

    Nis 15, 2013

    tfen Sizde Konu Hakkında Yorum Yazın

    Cevapla

    ahmet

    Nis 15, 2013

    cok uzun

    Cevapla

    muhammed

    Nis 15, 2013

    helal lan çok kısa çıktı uzun desek ne çıkar acaba :D

    Cevapla

    ceylan

    Nis 08, 2013

    çok güzel

    Cevapla

    eda

    Nis 07, 2013

    lan ben böyle kısa bişe görmedim :D bu ne lan böyle

    Cevapla

    sima

    Nis 05, 2013

    bu ne ya

    Cevapla

    Anonim

    Nis 02, 2013

    normali daha kıssa xd

    Cevapla

    yasin ilkay gökçen

    Mar 29, 2013

    bbu kısaysa artık uzunu düşünemiyorum

    Cevapla

    melisa

    Mar 26, 2013

    teşekkürler

    Cevapla

    ogun

    Mar 26, 2013

    thank you

    Cevapla

    Anonim

    Mar 26, 2013

    çooooooookkk kısaaymış vallahaaa :) sağolun yalan söylediğiniz için :)

    Cevapla

    şeyda

    Mar 25, 2013

    kısa yok mu be abicim

    Cevapla

    büşra

    Mar 22, 2013

    kısa abicm ya :P

    Cevapla

    i7

    Mar 19, 2013

    kısaca demiştiniz en uzun cevap sizde çıktı i7

    Cevapla

    Anonim

    Nis 10, 2012

    vakfiye ne demek ya net bir cevap söyleyin

    Cevapla

yorum yapmak ister misin?